NADAT HET LEVEN me van stad naar stad had gebracht, van werk naar werk en van vrouw naar vrouw, streek ik moegestreden in Bredene neer, waar ik ook mijn jeugd had doorgebracht. Daar startte ik een schrijfproject dat onderzocht hoe het anderen vergaan was. Ik delfde sporen van schoolmakkers op, jongens waarmee ik tijdens m’n tienerjaren de schoolbanken in een Oostends college deelde en ik herinnerde me de meisjes die in die tijd mijn pad kruisten.
De Laatste Vuurtorenwachter
* In DLVuurtorenwachter plaatst Flor Vandekerckhove sinds 1988 columns, herinneringen, leesnotities, (mini-)essays, polemieken, verhalen, gedichten… ******** ************* *********** [ISSN 3041-6442] ***** 'Deze vuurtoren belicht de verdwijnende wereld van een babyboomer/soixantehuitard.' ******** ****
vrijdag 17 april 2026
Tienerklanken nu beschikbaar
woensdag 15 april 2026
Zoeken naar Ronny Beyen (†)
| Het onderschrift van deze op FB gevonden foto luidt: Ronny Beyen zaliger, Wendy Van Wanten en Jacques Lannoye. |
Met Ronny Beyen deel ik, vanaf het zevende studiejaar, een klas in dat Oostendse college. We trekken vervolgens samen op tot aan de grens met het hoger middelbaar. Daar scheiden zich de wegen. Ronny Beyen kiest voor ’t Economische, ik volg wiskunde.
Ronny is, zoals zovelen in de klas, erg geïnteresseerd in wielersport. Hij brengt een foto mee naar school. Daarop zien we hem op het middenplein van de Oostendse velodroom, in 't rennerskwartier, plek waar het publiek geweerd wordt. Dichter bij de koers kun je niet komen. Ronny staat er naast Benoni Beheyt, de renner kijkt lachend in de lens. Beyen heeft een notitieboekje ter hand en een balpen, hij interviewt de wereldkampioen. Ik ben onder de indruk van mijn klasgenoot die als jonge tiener al het lef heeft om zo’n dingen te doen.
Tientallen jaren later fietst Ronny Beyen me voorbij. Hij woont in een verkaveling bezijden Bredene Dorp. Daar, op straat, heb ik het met hem over dat velodroomgebeuren. Nog enkele jaren later verneem ik van zijn overlijden. (°) Ook dat is alweer lang geleden.
Is ’t vandaag voor mij nog mogelijk om meer over Ronny Beyen bijeen te sprokkelen? Ik roep de hulp in van Jozef Passchyn die me in dergelijke queesten terzijde staat.
We hebben een oude lijst met ‘toekomstplannen’. Die vermeldt de namen van de Economische afstudeerklas in 1968. (°°) Niet iedereen blijkt van plan om hogere studies aan te vatten. Zes leerlingen kiezen voor het staatsexamen, waaronder Ronny Beyen. Waar komt Beyen daarna terecht?
Flor Vandekerckhove⇲
(°) Op ’t internet vind ik in een lijst met overlijdens. Ook bij de bestuursleden van Serviceclub 51 wordt Ronny Beyen vermeld als overleden, telkens staat er: °1949-04.21 - 2001-04-11†.
(°°) Zaten in 1968 samen in die afstudeerklas van de Economische afdeling: Ronny Beyen, Ghislain Bourgois, Georges Constandt, Jean-Paul Deboom, Albert Declercq, Marc Deraedt, Johnny Doom, Eric Dubois, Marc Heddebauw, Erik Laga, Frank Nollet, Wilfried Reynaert, Luc Spriet, Marc Van Daele, Norbert Vandamme, John Vandenbroele, Bernard Vanneuville, Norbert Vanneuville, André Verburgh, Eddy Verhaeghe, Edgar Vileyn. Help, we zoeken een klasfoto.
dinsdag 14 april 2026
Sta toe dat ik u heden ietwat ophits
| Van het mooie weer maakten Polleke, Jonathan (in de lucht) en ik gebruik om de branding op te zoeken. Voor ’t eerst in 2026 weer met de voeten in ’t water, over en weer naar Lange Nelle. |
3. Pootjebaden is ook belangrijk om de Europese defensie te versterken, want op Trump moeten we niet rekenen, dat weet gij ook wel: Ook de Vikings waadden door de branding⇲.2. Als mijn beperkte verstandelijke vermogens u niet overtuigen, is er nog altijd de artificiële intelligentie om het u uit te leggen: Pootjebaden is gezond, zegt ook ChatGPT⇲.
5. Er zijn doorwinterde waders en occasionele. Je herkent ze aan belangrijke details. Maak kennis met de Ware Waders⇲.6. Weet u dat muziek en hard zand veel met elkaar gemeen hebben? Waden in de branding, da's muziek in d'oren⇲4. Ook als uw gezondheid u niet kan schelen en de landsverdediging nog minder is ’t waden aan te raden. Waden is ook gewoonweg een geneugte.
8. Waders herken je aan hun klederdracht. De outfit is belangrijk. Daarom is ’t goed dit te lezen: Hoe kleed ik me als ware wader?⇲. 9. Niet alle waders zijn te goeder trouw. Je dient het kaf van het koren te scheiden. De verdachte wader is De man met het voetje⇲.7. Hoe komt het dat je in de winter zo weinig waders in de branding ziet? Ik zocht het voor u op en dit is wat ik vond⇲.
10. Laat de leeftijd u niet tegenhouden. Het is nooit te laat om een ware wader te worden. Zelfs op hoge leeftijd heeft een mens nog een taak te vervullen. Waardig ouder worden doe je met de voeten in de branding⇲.
maandag 13 april 2026
Georges Brassens’ tijd als beroepsanarchist
Zelf zegt Brassens: 'Ik ben een activist geweest toen ik 23-24 jaar was. Het was vooral de anarchistische moraal die het dichtst stond bij wat ik geloofde, bij wat ik dacht: een zin voor vrijheid, het leger weigeren en ook het autoritarisme, de wet negeren, de noodzaak aanvoelen dat de mens zijn eigen zaken moet beheren. Het was meer zoiets. Maar ik ben daar niet erg diep op ingegaan toen ik zag dat die ideeën mij bevielen; ik heb het daarbij gelaten.’ In ‘Le vieux Normand’ zingt hij:
C’est à toi d’en décider, choisis!A toi seul de trancher s’il vaut mieuxDire ‘Amen’ ou ‘merde à Dieu.’
(°°) Janine Marc-Pezet. Brassens, Lettres à Toussenot 1946-1950. Ed. Textuel. 224 p.
zondag 12 april 2026
Bennie Simoens, de kleur van de zeekant
| Naast Bennie Simoens (†), telkens, 20,7 x 21, papier, 1996, van links naar rechts: Havenlandschap (pencil); Kerk, kleur, maalboot; Gone with wind (pencil, watercolour.) |
Bennie Simoens en ik hadden destijds een stamcafé gemeen. Ik herinner me dat ik, in ’t midden van de jaren tachtig, de ietwat schuwe kunstenaar vanuit de folk meenam naar wat nu Oosteroever heet. In die tijd was ik razend enthousiast over de IJmuider Kring en ik wilde Bennie overtuigen om zich, net als ik dat toen zelf van plan was, aan de vuurtoren te vestigen. Het lukte me niet, Simoens vond aan de stadskant al genoeg inspiratie. Die kwam onder meer tot uiting in een aantal ‘maalbootschilderijen’, halfabstracten die in toenemende mate abstract werden.
Simoens werd later een actief gebruiker van FB, waarop hij lange tijd haast dagelijks iets uit zijn enorme collectie werk-op-papier postte. Het inspireerde me danig. Zozeer zelfs dat ik hem twee keer vroeg om er gebruik van te maken. Zo inspireerde Simoens’ triptiek ’Hoopvolle horizonten’ (1984) me in 2021 tot een geschreven triptiek. Ik bracht de twee samen in Drie dromen waaruit ik weet te ontsnappen. Ook maakte ik er een filmpje van: Wegwezen. In 2022 deed ik iets soortgelijks met In de toekomst turen, een extreem kort verhaal, weer geïnspireerd door een triptiek van Bennie. De combinatie van Simoens’ werk en dat verhaal staat ook op YouTube: Toekomst.
Het overlijden van Bennie Simoens heeft een brede betekenis. Dit is de generatie van babyboomers die afscheid neemt. Weer verdwijnt iemand die aan mijn generatie letterlijk en figuurlijk kleur wist te geven. Weer verdwijnt iemand die er werk van maakte de kleur van de zeekant te vatten. Weer verdwijnt iemand uit het volk dat Michel de Ghelderode zo raak omschreven heeft als ‘la curieuse tribu des gens de mer’.
Flor Vandekerckhove⇲
zaterdag 11 april 2026
Enter Charlotte Rampling
Patrick Conrads hoogtepunt in de film is Mascara [1987 (°°), een internationale productie, met Hugo Claus als coscenarist en Charlotte Rampling in de hoofdrol: ‘Dat Conrad het nog altijd niet nauw nam met de huwelijkse trouw bleek al uit zijn relatie met Ann van Aken. Tijdens het draaien van Mascara kwamen daar nog avontuurtjes bij met crewleden Claudine Thyrion (hoofd make-up) en Dorine Esser (productiesecretaresse). Als klap op de vuurpijl ontstond ongeveer halverwege de draaiperiode een stormachtige romance met hoofdrolspeelster Charlotte Rampling. De actrice, sinds 1978 getrouwd met de Franse componist en muzikant Jean-Michel Jarre, was alleen tijdens weekdagen in België en ging elk weekend naar haar gezin in Parijs. Uit de overgeleverde correspondentie blijkt dat Rampling helemaal weg was van Conrad, meer dan andersom, al kon Conrad haar vanzelfsprekend niet weerstaan.’
De affaire zocht zich een weg naar de literatuur. In 1987 schreef Conrad het toch wel zeer mooie De bolster van Charlotte Rampling. Het gedicht verscheen in De Tweede Ronde. Jaargang 10. (1989). Ik lees het in dbnl. (Flor Vandekerckhove⇲)
Hoe kan ik me de boom die, buigendonder een vracht van vruchten en lijsters,steeds koudere tijden aankondigdeen waaronder zij met ouder wordende handende onrijpe huls van een walnoot streelde,nog inbeelden zonder haar te zien staan?
U weet hoe vrouwen kijkenals ze voor het eerst iets zien.Zo keek ze sinds lang niet meeralsof de verwondering haar voorgoedvreemd geworden was.
Tot ze die ene zomerdag vol vluchtende vlekkende roem in de rug en leunend tegen zijn stamvanonder de notelaar naar me opkeeken de bolster tussen haar vingers voelde zwellen
Vandaag spelen mijn kinderen als geschenkenin zijn schaduw met haar schim.Aan de magere oogst te zienwordt het een milde winter.
(°°) Achter de schermen bij Mascara⇲ op YouTube. Interviews met Charlotte Rampling, Derek de Lint, Hugo Claus, Romy Haag en Eva Robins.
vrijdag 10 april 2026
In memoriam Bernard D’harte
Marijke en Bernard zijn met de nog piepjonge Lena op bezoek bij meme, mijn moeder. Ook Bert - nonkel Bert voor Lena - zakt die dag naar Bredene af. Tijdens de koffie brengt Bert een motorschip ter sprake. Dat ligt aan de kant in de vaart, aan ’t Sas van Bredene, en is te koop. Telkens hij naar zee komt, zegt Bert, valt zijn oog op dat mooi vormgegeven schip. Ook Bernard heeft het vaartuig in ’t passeren opgemerkt. De twinkeling die ikzelf bij ’t aanschouwen van het brede, misschien wel twintig meter lange vaartuig telkens weer in d’ogen krijg, heb ik eerder bij Bert al opgemerkt en nu zie ik ‘t ook bij Bernard. ’t Is dan ook een schip om verliefd op te worden.
Terwijl Marijke de luier van Lena ververst en meme er haar zinnen probeert bij te houden, trek ik met Bert en Bernard naar de vaart. Daar staan wij nu op ’t dek van een bijzonder sierlijk gebouwd, houten vaartuig, drie mannen van verschillende leeftijden, alle drie met een twinkeling in d’ogen, zoon, schoonzoon, vader-schoonvader. Dat het schip daar al vele jaren te koop is blijven liggen, sterkt ons vermoeden dat we op de prijs kunnen afdingen. Dat het meer wrak dan schip is, weigeren we te zien. Dat het na al die jaren nauwelijks nog uit het slijk losgewrikt kan worden, lijkt ons niet meteen een probleem. Dat geen van ons drieën er ’t geld voor heeft, noch voor ’t kopen, noch voor de herstellingswerken, zelfs niet voor de keuring, is een gedachte die niet bij ons opkomt. Dat geen van ons weet wat met zo’n schip aan te vangen, is een zorg voor morgen. Ons is 't om die twinkeling te doen. Bernard begreep dat, Bert ook en ik al helemaal.
Flor Vandekerckhove⇲
donderdag 9 april 2026
Een ander meisje
ze draagt geen uniform
waardoor ik weet dat ze niet katholiek is
en mij dus onbekend
ze is de andere
er valt
vind ik
iets te proberen
en op een dag
komen we in het park
tegenover elkaar te staan
zij met haar fiets
ik met mijn fiets
ik blokkeer haar de doorgang
waarmee ik zeggen wil
dat ik te harer beschikking sta
en tot seks bereid ben
wat volgt had ik nooit kunnen denken
met schrik in de ogen zegt
dat goddeloze meisje
laat me door asjeblieft
neen dat had ik niet verwacht
van zo’n meisje zonder katholiek uniform
woensdag 8 april 2026
De cruciale filmscène in La scuola cattolica
| Links. De leraar geeft godsdienstles in La scuola cattolica. Hij laat zijn leerlingen een schilderij bespreken: Jezus wordt vastgebonden en gegeseld door beulen, een scène uit de Passie, zoals ook Caravaggio die in 1607 schildert (rechts). |
Leraar: ‘Ik heb jullie hierheen gebracht omdat ik ons gesprek wil beginnen met deze afbeelding. Ik wil dat jullie me vrijuit vertellen wat jullie zien,’Leerling: ‘Folteraars.'Leraar: ‘En wie is het slachtoffer?’Leerling ‘Nou, Jezus.’Leraar: ‘Weet je het zeker? Het lijkt me dat zelfs de kwelgeesten slachtoffers zijn, want wie iemand kwaad doet, doet zichzelf ook kwaad, toch?’(…)Leraar: ‘Misschien moet je bedenken dat de duivel verschijnt wanneer we aan de kant van de gerechtigheid staan, wanneer we ons bedwelmd voelen door onze volmaaktheid.’(…)Leraar: ‘Jezus is ook een mens. Omdat hij mens is, deelt hij in de imperfectie, omdat hij de tekenen van het kwaad in zich draagt. We worden mens door het kwaad te erven, kwaad te begaan en kwaad te ondergaan. Om kwaad te ondergaan, moet iemand het begaan. (…)’
De scuola cattolica lijkt door het elitaire karakter nauwelijks op ’t Oostendse college waar ik schoolgelopen heb. Hij lijkt meer op de Abdijschool van Zevenkerken, waar ook koningskinderen naartoe gestuurd worden. Maar toch… Wanneer zo’n film me weer met die elitaire katholieke wereld confronteert, prijs ik me gelukkig dat Mei 68 op mijn pad gekomen is. Een gevoel dat me enkele dagen geleden ook al overviel toen Sigrid Bousset me meer over de oorlogsstrapatsen van Ivo Michiels vertelde.
Flor Vandekerckhove⇲
dinsdag 7 april 2026
De president passeert
| Met mijn voeten ín een schilderij, dichterbij kan ik niet komen. Op ’t internet wordt het doek omschreven als ‘Jachttafereel met wilde zwijnen in barokstijl, rustieke renaissance muurkunst, geïnspireerd door klassiek 17e-eeuws Vlaams kunstwerk.’ Al die woorden verhelen niet dat het schilderij recent gemaakt werd door de Turkse BirolCanGallery, onderneming in de decoratiesector. Je kunt het in verschillende formaten bestellen, zowel op papier als op doek. De afbeelding is zeer geschikt als illustratie voor mijn handpalmverhaal President, waarin ik een mij overkomen nachtelijke droom verwerk. |