Reizen langsheen venijnbomen

Venijnboom op het kerkhof van Saint-Philbert-sur-Orne.

HET WAS ME in Le Bô al opgevallen en ik zag het ook in Saint-Philbert-sur-Orne: op oude kerkhoven in Normandië staat een indrukwekkende taxusboom, gevaarte met het afschrikwekkende synoniem venijnboom. Ze zien er oud uit, die venijnbomen, en dat zijn ze ook, soms meer dan duizend jaar. Galliërs en Kelten — alle Galliërs zijn Kelten, maar niet elke Kelt is een Galliër — beschouwden de taxus als heilig, de boom verbond de wereld van de levenden met die van de doden. Daarom ook staan ze op kerkhoven. Later nam de kerk zo’n plekken over.

Ik onthoud enkele plaatsen waar in Normandië nog zo'n beroemde venijnbomen staan, misschien passeer ik daar nog wel. ’t Zijn telkens exemplaren waarrond straffe vertellingen leven. (°) 
Dit is wat men er in 1842 over zei in Le Language Des Fleurs: ‘Er is iets in planten dat ons aantrekt, fascineert of afstoot. De taxus is voor alle volkeren het symbool van droefheid: een stam zonder bast, een somber groen bladerdak, waartegen een rode vrucht, die op bloeddruppels lijkt, een schril contrast vormt; alles eraan waarschuwt de reiziger om zich af te wenden van zijn gevaarlijke schaduw.(…) Als we melancholisch zijn, roept de wilg ons met zacht gefluister; als we verliefd zijn, biedt de mirte ons haar bloemen aan; als we rijk zijn, geeft de kastanjeboom ons zijn weelderige schaduw; als we verdrietig zijn, komt de taxus zich aanbieden en lijkt te zeggen: ontvlucht het verdriet, het verwoest het hart zoals ik het land verwoest dat mij voedt; verdriet is even gevaarlijk voor de mens als mijn schaduw voor reizigers.’
Flor Vandekerckhove⇲

(°) La Haye-de-Routot (Eure, Normandië): Beroemd om zijn twee eeuwenoude taxussen op het kerkhof waarvan de holle stammen zijn ingericht als kleine kapelletjes (voor Sint-Anna en Lourdes). [*]

Estry (Calvados, Normandië): Heeft een historisch reusachtige taxus op het kerkhof bij de Notre-Dame-kerk met een stamomtrek van rond de 10 meter. [*]

Saint-Mards-de-Blacarville: Bekend om de eeuwenoude vrouwelijke taxus op het dorpskerkhof. [*] 

De ‘Ifs Amoureux van La Lande-Patry’.⇲