dinsdag 25 september 2012

Ons Volk


Achteraan 'Ons volk' stond het houten chalet 'Onze rust'. Het werd gebouwd in 1911 voor rekening van de Brus­selse deco­rateur F. Rul­lens 
(elders vermeld als Florent Roelens). Als eerste verhuurde hij in BredeneDuinen gemeubelde 'Franse appartementen'. Het werd afgebroken op het einde van WO II.  (Met dank aan Mireille Vanblaere voor de foto's.)
Telkens ik aan deze blog een nieuw stukje brei, denk ik aan Van oude mensen, de dingen die voorbijgaan. Die zin is in de jaren zeventig, als titel van een televisiefeuilleton, populair geworden. Hij is ook de titel van een naturalistische familieroman die Louis Couperus meer dan een eeuw geleden geschreven heeft.
Terwijl Couperus dat boek aan ’t schrijven was werden de contouren van de wijk vastgelegd waarin ik later zou opgroeien. Het was in 1903 dat enige grootgrondbezitters een maatschappij oprichtten, de S.A. Breedene-sur-mer lez-Ostende’. De acte is tegelijk de geboorteaangifte van Bredene-Duinen.
Op het internet valt mijn oog op een erfgoedbeschrijving: [A]an de vooravond van de Eerste Wereldoorlog telt Bredene-Duinen twaalf villa's en een eerste ‘appartementsgebouw’ "Onze Rust", een houten constructie aan de Golfstraat, in 1911 opgetrokken door de Bredense aannemer G. Versluys (…)’
Vind ik nog sporen van dat zogenaamde appartementsgebouw? Jawel. In het fotoboek '100 jaar Bredene aan zee in Beeld' staat: 'Midden jaren '20 verwierf de samenwerkende maatschappij “Ons Volk” de houten villa Onze Rust aan de Golfstraat.
We keren terug naar de erfgoedbeschrijving: ‘In 1925 wordt het "Rustoord Ons Volk" in de Golfstraat geopend als vakantieverblijf voor de leden van de "Christelijke Werkliedenbond St.-Andries" uit Antwerpen. Samen met de "Floréal" te Blankenberge, is dit het eerste vakantiehuis van de syndicale beweging aan de Belgische kust en een voorbode van "De wet op het betaald verlof" (1936).
Onverwachts kom ik dus in een brok sociale geschiedenis terecht, ik vind bovendien een gebouw dat nog niet ‘voorbijgegaan’ is en ik stoot op de naam van iemand – Gustaaf Versluys — die ik in mijn kindertijd gekend heb.
Mireille Vanblaere weet er nog meer over.
Haar grootouders Alfons Vanblaere (°1885 -†1964) en Irma Major (°1890-†1963) zijn de eerste uitbaters. Henri Vanblaere (°1911-†1944), Mireilles vader, groeit er op en ook Mireille zelf woont er tot ze tien is en met haar grootouders naar de Duinenstraat verhuist.
Het was Mireille die me foto’s stuurde waarop het houten chalet en Ons Volk te zien zijn: ‘Het houten appartementsgebouw Onze rust dat op het terrein achter Ons Volk stond, was eigenlijk een paviljoen. Het had een groot terras en een verdieping, het werd vernietigd in de Tweede Wereldoorlog.' 
Op de postkaart bovenaan zie je dit grote paviljoen, achter Ons Volk. Dat houten chalet behoort tot de dingen die voorbijgegaan zijn, maar Ons Volk, het vakantieverblijf dat in 1925 naast dat chalet gebouwd werd, bestaat nog altijd.
Zoals het gebouw op de eerste bovenstaande foto's afgebeeld staat, heb ik het nooit gekend, maar de derde foto van het terrein roept wel herinneringen op. Zo heb ik Ons Volk in de jaren vijftig van vorige eeuw inderdaad gezien. Ik woonde toen in de Golfstraat, op een steenworp van het verblijf dat in die tijd (wellicht na de verhuizing van de Vanblaeres) niet meer gebruikt werd. Ik passeerde er vaak toen ik met mijn maat Ivan Steen naar de boerderij van Decoster (voorheen Seys) trok, want de Golfstraat liep dood op de aarden landweg die naar dat erf leidde.
Als mijn geheugen me geen parten speelt, bleef het gebouw ongebruikt tot de familie Leroy er een goed gemikt commercieel oog op liet vallen. Nog later werd de zaak overgenomen door dochter Lucienne en haar echtgenoot Jonckheere en nu worden de lakens daar al uitgedeeld door hun dochter Caroline, zo leert me de website van dat vakantieoord.
Op die website lees ik dat er op de drie verdiepingen plaats is voor 115 gasten, in zesentwintig kamers van twee tot zes personen. Er zijn klaslokalen, een overdekte speelruimte, een open speelplaats en een voetbalveld. De accommodatie wijst erop dat Ons Volk geen individueel vakantieverblijf is. De zaak is gericht op scholen (openluchtklassen katholiek onderwijs), verenigingen, mutualiteit, KWB… De geest van de stichters van Ons Volk waart dus nog steeds door het gebouw… dat tot de dingen behoort die niet voorbijgegaan zijn.
Flor Vandekerckhove

Geen opmerkingen: