dinsdag 4 april 2017

En nog steeds is niet alle hoop verloren

— Kan iemand me zeggen van welk merk die auto is? Intussen heeft iemand de vraag beantwoord. Dat antwoord heb ik in een reactie onder het stuk geformuleerd. U kunt het lezen als u daar op 'reacties' klikt. —

In het Finland van regisseur Aki Kaurismäki wil je niet leven. Vandaar dat zijn Finnen zelden lachen. Vandaar ook dat iedereen zich te pletter rookt, ook in het politiebureau, ook op restaurant. Het Finland dat de regisseur ons toont is blijven stilstaan, ergens in de twintigste eeuw. Misschien in de jaren zestig, misschien nog vroeger. Er leven vooral oude mensen.
In zijn Finland dragen die mensen goedkope maar deftige kleren, ze hebben goedkoop maar deftig werk en ze rijden met auto’s die je al lang niet meer kunt kopen, of het zou op een beurs van oldtimers moeten zijn (over zo’n auto heb ik het straks nog). De interieurs zijn vintage, maar ongeïnspireerd. Als er al hoop is dan toont die zich alleen van een problematische kant.
Als daar al iemand naar vooruitgang streeft dan zie je al van verre dat diens poging zal mislukken. De zakenman Wikström probeert het wel. Hij gaat voor een nieuwe start, neemt een restaurant over. De kok staat hem slapend op te wachten. Dagschotel: gehaktballen, maar je kan ook sardienen in blik bestellen.
De XXIste eeuw komt dat oude Finland via jeugdige asielzoekers binnenwaaien. Die mensen zijn op de vlucht voor het oorlogsgeweld dat we vandaag op de televisie zien. Protagonist Khaled komt uit Aleppo. Zijn zus en hij hebben de bombardementen overleefd, de rest van de familie is dood. En kijk, Khaled wil wél in dat oude Finland leven, want er gaat niets boven een land zonder oorlog.
Khaled vraagt asiel aan. De overheid is helaas van mening dat de situatie niet overal in Aleppo even bedreigend is, hij wordt uitgewezen. Dus gaat Khaled de clandestiniteit in en zo komt hij in het restaurant van onze zakenman terecht, de plek waar het oude Finland en de globalisering fuseren.
De confrontatie levert een even indrukwekkende als verwarrende kijkervaring op. Pas na een nachtje slapen kun je alles een plaats geven. Of toch bijna alles.
Want…
Na de film ga ik plassen. Voor me hangt de filmaffiche. Die toont me drie mannen in de indrukwekkende auto van restauranthouder Wikström. Ik vraag me af welk merk die auto heeft. Er komt een man naast me staan. Ook hij kijkt naar de auto, ook hij stelt zich die vraag. De kassier komt erbij staan. Drie mannen staan al pissend naar een auto te kijken. We vragen het elkaar. Geen van ons kent het automerk.
‘s Anderendaags speur ik het internet af, maar dat geeft me evenmin een antwoord. Kan iemand het me zeggen? [Dat blijkt wel degelijk het geval te zijn, het antwoord staat bij de reacties. Je kunt het lezen als je 'reacties' aanklikt.]
Flor Vandekerckhove

Toivon tuolla puolen. (De andere kant van de hoop.) Script en regie: Aki Kaurismäki. 2017. Finland. 1h 38 min. De regisseur won ermee de Zilveren Beer op het filmfestival van Berlijn.
Een reactie plaatsen